భారతదేశపు మొట్టమొదటి హైడ్రోజన్ ఫ్యూయల్ సెల్ ఆధారిత రైలుసెట్: ఒక మైలురాయి 'మేడ్ ఇన్ ఇండియా' విజయం*

                            కె.వి.శర్మ సంపదకులు

విశాఖపట్నం విశాఖ సందేశం వర్తవాహినీ 21 జూన్ 2026 సుస్థిరమైన మరియు స్వయం సమృద్ధిగల రైల్వే సాంకేతికత దిశగా భారతదేశం సాగిస్తున్న ప్రయాణంలో ఈ హైడ్రోజన్ ఫ్యూయల్ సెల్ ఆధారిత రైలుసెట్ ఒక మైలురాయిగా నిలుస్తుంది. భారతీయ ఇంజనీర్లచే భారతదేశంలోనే రూపొందించబడి, డిజైన్ చేయబడి, ఇంజనీరింగ్ చేయబడి, తయారు చేయబడిన ఈ ప్రాజెక్ట్, స్వదేశీ నైపుణ్యం మరియు సాంకేతికతను ఉపయోగించి సంక్లిష్టమైన, ప్రపంచ స్థాయి రైల్వే వ్యవస్థలను అభివృద్ధి చేయగల దేశం యొక్క పెరుగుతున్న సామర్థ్యానికి ఒక ప్రకాశవంతమైన ఉదాహరణ.

ఈ పూర్తి వ్యవస్థ రూపకల్పన మరియు అనుసంధానం దేశంలోనే చేపట్టబడ్డాయి. దీని డిజైన్‌కు రీసెర్చ్ డిజైన్స్ అండ్ స్టాండర్డ్స్ ఆర్గనైజేషన్ (RDSO) ఆమోదం తెలిపింది. హైడ్రోజన్ నిర్వహణ మరియు సంబంధిత గ్రౌండ్ మౌలిక సదుపాయాల కోసం పెట్రోలియం అండ్ ఎక్స్‌ప్లోజివ్స్ సేఫ్టీ ఆర్గనైజేషన్ (PESO) నుండి ఆమోదాలతో సహా, భారతదేశంలో అవసరమైన అన్ని నియంత్రణ ఆమోదాలను కూడా ఈ ప్రాజెక్ట్ పొందింది. ఇది అత్యున్నత భద్రత మరియు విశ్వసనీయత ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా ఉండేలా నిర్ధారిస్తుంది.

ఈ ప్రాజెక్ట్‌లోని ఒక ముఖ్యమైన అంశం ఏమిటంటే, కీలకమైన వ్యవస్థలన్నింటిలోనూ స్వదేశీ సాంకేతికతను విస్తృతంగా ఉపయోగించడం. ట్రాక్షన్ కన్వర్టర్, బూస్ట్ కన్వర్టర్ మరియు హ్యూమన్ మెషిన్ ఇంటర్‌ఫేస్ (HMI)తో సహా ప్రొపల్షన్ సిస్టమ్ భారతదేశంలోనే డిజైన్ చేయబడి, తయారు చేయబడింది.  హైడ్రోజన్ లీక్ డిటెక్టర్లు, ఫ్లేమ్ డిటెక్టర్లు మరియు ఇతర పర్యవేక్షణ సెన్సార్ల వంటి అత్యవసర భద్రతా పరికరాలు, హైడ్రోజన్ కంప్రెసర్‌తో పాటు, స్వదేశీ పరిజ్ఞానంతో తయారైనవే. ఇది అధునాతన హైడ్రోజన్ సాంకేతికతలలో దేశం యొక్క పెరుగుతున్న సామర్థ్యాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది.

భావన అభివృద్ధి మరియు సవివరమైన ఇంజనీరింగ్ నుండి నియంత్రణ ఆమోదాలు, తయారీ, సిస్టమ్ ఇంటిగ్రేషన్ మరియు ధ్రువీకరణ వరకు, హైడ్రోజన్ ఫ్యూయల్ సెల్ ఆధారిత రైలుసెట్‌కు సంబంధించిన ప్రతి ప్రధాన అంశం భారతదేశంలోనే అమలు చేయబడింది. ఈ విజయం, అత్యాధునిక హైడ్రోజన్ ఆధారిత రైల్వే సాంకేతికతను అభివృద్ధి చేయడంలో భారతదేశ సామర్థ్యాన్ని ప్రదర్శించడమే కాకుండా, "మేక్ ఇన్ ఇండియా" మరియు "ఆత్మనిర్భర్ భారత్" దార్శనికత పట్ల దేశం యొక్క నిబద్ధతను కూడా బలపరుస్తుంది. ఈ ప్రాజెక్ట్, భవిష్యత్తులో స్వచ్ఛమైన, పచ్చని మరియు ఇంధన-సమర్థవంతమైన రైలు రవాణాను స్వీకరించడానికి ఒక బలమైన పునాదిగా నిలుస్తుందని, అదే సమయంలో ప్రపంచ వేదికపై భారతదేశ సాంకేతిక నైపుణ్యాన్ని ప్రదర్శిస్తుందని భావిస్తున్నారు.